14 علت اصلی سوختن لامپ ال ای دی + راهکارهایی برای حل آن‌ها

لامپ ال ای دی اگرچه مزیت‌های چشمگیری دارد اما یکی از اصلی‌‎ترین دلایل محبوبیت آن، طول عمر بالاست. طول عمر یک لامپ ال ای دی باکیفیت نباید کمتر از 15000 ساعت باشد. وقتی که لامپ LED سریع می‌سوزد می‌توان با مراجعه به نمایندگی یک لامپ جدید جایگزین کرد، اما اگر چندین بار لامپ‌ها پس از تعویض سوختن یا اینکه همه لامپ‌های خانه با همدیگر از کار افتادند، چه کاری باید انجام دهیم؟ موضوع مهمی که باید توجه کنید، این است که اگرچه خرید لامپ و استفاده از آن بسیار آسان است اما همواره باید یه سری نکات را مدنظر قرار دهید که دچار چنین مشکلاتی نشوید. در این مقاله قرار است چند علت اصلی سوختن لامپ ال ای دی را بررسی کنیم. پس از ذکر هر دلیل، راهکارهایی برای حل آن ارائه می‌دهیم. امیدواریم این مقاله آرتا الکتریک به شما کمک کند تا مشکلتان را حل کنید.

1- ولتاژ ورودی بیش از حد

یکی از دلایل سوختن هر وسیله برقی در خانه، نوسانات ولتاژ و ولتاژهای بیش از حد است. ما معمولاً برای وسایل برقی گران از محافظ برق، ترانس یا استابلایزر استفاده می‌کنیم و متوجه این موضوع نمی‌شویم. ولتاژ ورودی به لامپ‌های ال ای دی باید در محدوده 220 ولت باشد و اگر سطح ولتاژ بالاتر از این مقدار باشد، لامپ سریع می‌سوزد.

راه‌حل: در ابتدا برای اینکه مطمئن شوید که عامل سوختن لامپ‌ها ولتاژ بالاست از یک دستگاه نمایش‌دهنده ولتاژ مانند ولت متر استفاده کنید. اگر ولتاژ بیشتر از مقدار استاندارد برق شهری در ایران بود، باید به سراغ برق‌کار بروید چون حل این مشکل به‌وسیله خودتان و بدون داشتن تجربه کافی، کاری خطرناک و اشتباه است.

برای جلوگیری از ورود نوسانات ولتاژ به سیستم برق خانه می‌توانید از یک محافظ یا استابلایزر کل خانه استفاده کنید. این دستگاه‌ها مانع از انتقال نوسان به کل وسایل برقی خانه می‌شوند و عمر مفید آن‌ها را افزایش می‌دهند.

2- لرزش بیش از حد آویز لامپ

فرقی ندارد که لامپ را روی چه چراغ یا سرپیچی نصب کنید، اگر لامپ در موقعیتی باشد که زیاد بلرزد، خیلی زود می‌سوزد. این مشکل بیشتر در پنکه‌های سقفی لوستری دیده می‌شود که خوب نصب نشده‌اند. هنگامی که پره‌های پنکه نامتعادل باشد، پنکه شروع به لرزیدن می‌کند و این لرزش به لامپ منتقل می‌شود.

راه‌حل: لامپ ال ای دی کلاً برای موقعیت‌هایی که لرزش زیاد است، مناسب نیست. در مورد پنکه، نیاز به سرویس مجدد دارید. اما برای کاربردهای دیگری که لرزش درمانی ندارد، بهتر است از لامپ‌هایی استفاده کنید که لرزش بر عملکردشان اثر ندارد.

3- فرسودگی سرپیچ لامپ

یکی از دلایل اصلی سوختن لامپ ال ای دی یا روشن نشدنش، سوکت یا سرپیچ اشتباه و خراب است. خیلی از سرپیچ‌ها بعد از مدتی استفاده فرسوده می‌شوند و داخل آن‌ها تغییر شکل می‌دهد. یا حتی ممکن است ورود جریان بیش از حد، باعث ازبین‌رفتن یک سری از بخش‌های آن شود.

راه‌حل: همیشه قبل از تعویض لامپ داخل سوکت آن را نگاه کنید، اگر زبانه یا بخشی غیرعادی مشاهده کردید، حتماً اقدام به تعمیر یا تعویض آن کنید. هنگام تعویض سرپیچ باید اتصالات برق را قطع کنید تا دچار برق‌گرفتگی نشوید.

4- قطع یا ضعیف بودن اتصالات

خیلی وقت‌ها سرپیچ یا لامپ کاملاً همپوشانی ندارند و یک فضای خالی بین آن‌ها ایجاد می‌شود، این موضوع باعث می‌شود جریان به‌درستی وارد لامپ نشود و بسوزد. البته ممکن است سیم‌های وصل شده به لامپ یا سرپیچ نیز دچار مشکل باشند. در این حالت نیز لامپ یا روشن نمی‌شود و اگر سیم اتصالی داشته باشد، سریع می‌سوزد.

راه‌حل: همیشه توصیه می‌کنیم هنگام خرید لامپ به سراغ مارک‌های معتبر بروید. شرکت‌های خوب طبق اصول استاندارد لامپ تولید می‌کنند. اگر لامپ به‌درستی در سرپیچ قرار می‌گیرد، سیم‌ برق ورودی به آن را بررسی کنید.

5- اتصال کوتاه (Short Circuit)

یکی از دلایل شایع سوختن وسایل برقی “اتصال کوتاه” است. اگر لامپی ناگهان خاموش شد، شاید اصلاً نسوخته است. اتصال کوتاه در سیستم برق می‌تواند به طور ناگهانی چراغ‌ها و سایر دستگاه‌های روشن برقی را قطع کند. اتصال کوتاه شرایطی است که در آن جریان الکتریکی خارج‌ازمسیر سیم‌کشی تعیین شده جریان می‌یابد. این وضعیت باعث کاهش مقاومت و افزایش شدید جریان در مدار می‌شود. این افزایش ناگهانی جریان باعث می‌شود که کلید قطع شود (فیوز منفجر شود) و شدت جریان را متوقف کند.

راه‌حل: اتصال کوتاه دلایل مختلفی دارد. ممکن است سیم و کابل ساختمان یا سیم دستگاه خاصی مشکل داشته باشد، دوشاخه سیم ممکن است معیوب باشد. یا سرپیچ یک لامپ ممکن است معیوب باشد. استفاده هم‌زمان از چند دستگاه برقی پرمصرف مانند کولرگازی، مایکروویو و… نیز می‌تواند باعث این اتفاق شود. در هر یک از این موارد، قبل از وصل مجدد یا تعویض فیوز، قطعات معیوب را تعویض کنید. زیرا بدون رفع علت اصلی، بارهاوبارها این مشکل تکرار می‌شود.

6- خرید لامپ نامناسب

این نکته شاید کمتر موردتوجه قرار گیرد، اما خیلی مهم است. لامپ‌هایی با توان بالا ممکن است سریع‌تر بسوزند. اگر چندین بار مجبور به تعویض لامپ یک چراغ خاص شدید، شاید علت اصلی آن، محدوده توان قابل‌تحمل کمتر آن باشد.

راه‌حل: اگرچه این مشکل کمتر برای لامپ‌های ال ای دی که توان مصرفی کمی دارند، رخ می‌دهد، اما پیش از خرید، توان کاری و قابل‌تحمل چراغ‌ها را چک کنید. معمولاً هر شرکتی مشخص می‌کند محصولش چقدر توان را تحمل می‌کند.

7- عدم گردش هوا و عایق شدید دور لامپ

یکی از لامپ‌هایی که خیلی سریع در خانه همه ما می‌سوزد، هالوژن است؛ اما چرا؟ همان‌طور که خودتان مشاهده کردید، دورتادور لامپ هالوژن هیچ فضایی برای تبادل دما با محیط وجود ندارد، در نتیجه گرما داخل محفظه باقی می‌ماند و عمر لامپ کاهش می‌یابد. البته اگر لامپ داخل هر محفظه کاملاً سربسته قرار گیرد، این مشکل رخ می‌دهد.

راه‌حل: برای هالوژن بهتر است از لامپ‌هایی که هیت سینک مناسب دارند استفاده کنیم تا این تبادل دما بهتر انجام شود. البته توصیه می‌شود که اگر حفره ایجاد شده خیلی کوچک است، کمی آن را آزادتر کنید.

8- استفاده از دیمر

انواع لامپ‌ رشته‌ای اگرچه معایب فراوانی داشتند اما یک مزیت مهم داشتند و آن هم قابلیت دیمر بود. یعنی خیلی راحت با استفاده از یک کلید دیمر می‌توانیم شدت روشنایی لامپ را کم‌وزیاد کنیم. لامپ ال ای دی به‌صورت پیش‌فرض قابلیت دیمر ندارد. اگر از دیمر برای این لامپ‌ها استفاده کنید، خیلی سریع می‌سوزند.

راه‌حل: اگر نیاز به نوری متغیر ندارید، حتماً از کلید برق معمولی استفاده کنید. اما اگر به دنبال لامپ ال ای دی تنظیم‌پذیر هستید، حتماً در هنگام خرید توجه کنید که قابلیت دیمر داشته باشد.

9- دمای بالای محیط

معمولاً عمر وسایل برقی در محیط گرم کاهش می‌یابد و این مشکل برای لامپ‌های ال ای دی نیز وجود دارد. تراشه‌های LED داخل محفظه قرار دارند و باید گرمای آن‌ها خارج شود. در شرایطی که محیط گرم است این تبادل دمایی به‌درستی انجام نمی‌شود و گرما داخل محفظه لامپ باقی می‌ماند.

راه‌حل: بهتر است از برای جلوگیری از سوختن لامپ ال ای دی در محیط‌هایی با دمای مطلوب از آن استفاده کنید. اما اگر چاره‌ای ندارید، سراغ مارک‌هایی بروید که محدوده دمای کاری گسترده‌تری دارند.

10- وجود رطوبت و ذرات خارجی

خیلی از ما لامپ‌ها را برای نورپردازی محیط حمام و دستشویی یا حیاط استفاده می‌کنیم. در این محیط‌ها اگر اصول نورپردازی به‌درستی اجرا نشده باشد، لامپ سریع می‌سوزد. لامپ ال ای دی معمولاً با IP20 ساخته می‌شود. به همین دلیل نباید در معرض رطوبت یا آب نصب شود.

راه‌حل: برای جلوگیری از سوختن لامپ ال ای دی، حتماً از یک محفظه ضدآب و رطوبت استفاده کنید. البته مارک‌هایی هم هستند در بازار که چراغ ضد نم و رطوبت تولید می‌کنند که مناسب استفاده در این شرایط است.

11- توان مصرفی بیش از حد

لامپ‌های ال ای دی با توان بالاتر معمولاً زودتر می‌سوزند. زیرا لامپ‌های با توان مصرفی بالا گرمای بیشتری از خود تولید می‌کنند و گرم شدن بیش از حد لامپ یکی از اصلی‌ترین علت‌های سوختن لامپ ال ای دی است.

راه‌حل: توان مصرفی هر لامپ روی بدنه یا بسته‌بندی آن درج شده است. توصیه می‌شود برای رفع این مشکل لامپ‌هایی با توان پایین خریداری کنید. درصورتی‌که قصد خرید لامپ‌های ال ای دی با توان بالا را دارید لامپ‌هایی را بخرید که بدنه آن‌ها آلومینیومی باشد.

12- نصب نادرست

نصب نادرست از مهمترین دلایل سوختن لامپ ال ای دی است. درحالی‌که با کمی دقت در نصب و تنظیم زاویه و تابش نور لامپ می‌توانید از سوختن زود هنگام آن جلوگیری کنید.

راه‌حل: لامپ‌های ال ای دی را بگونه‌ای باید نصب کنید که نور آن رو به بالا باشد. یعنی ابتدا نور به سقف بتابد و بعد به زمین برسد.

13- استفاده از قطعات بی کیفیت در تولید لامپ

کیفیت قطعات در لامپ رابطه تنگاتنگی با طول عمر لامپ دارد. هرچه کیفیت قطعات داخلی لامپ بیشتر باشد طول عمر آن بیشتر می‌شود و لامپ دیرتر می‌سوزد.

راه‌حل: با خرید از بهترین برندهای لامپ ال ای دی، کیفیت کالای خریداری شده تضمین می‌گردد. گاهی با پرداخت هزینه‌‌ای بیشتر برای خرید لامپ می‌توانید از هزینه‌های جانبی (خرید مجدد لامپ ال ای دی در بازه زمانی کوتاه مدت به علت سوختن لامپ) پیشگیری کنید.

14- مشکل در سیم کشی ساختمان

در صورت سیم‌کشی نامناسب برق ساختمان یا بروز هرگونه اشکالات در سیم‌کشی مدار سلامت لامپ‌های ال ای دی به خطر می‌افتد. بیشترین علت سوختن لامپ ال ای دی در خانه‌های قدیمی نیز به دلیل آن است که خانه‌ها به درستی سیم‌کشی نشده‌اند. سیم‌کشی نادرست یا فرسوده‌ بودن اتصالات داخلی سیم‌کشی ساختمان باعث ایجاد نوسانات جریان و سوختن لامپ ال ای دی می‌شود.

راه‌حل: در صورت بروز این مشکل باید از برقکار ماهر و متخصص کمک بگیرید. چنانچه تجربه‌ای که در سیم‌کشی ساختمان ندارید به‌هیچ عنوان اقدامی برای رفع این علت انجام ندهید.

راه‌ کارهای افزایش طول عمر لامپ ال ای دی

• لامپ LED را از بهترین برندهای بازار خریداری کنید. خواندن مقاله “معرفی باکیفیت‌ترین و بهترین مارک‌ لامپ ال ای دی” می‌تواند در انتخاب لامپ ال ای دی از بهترین برند به شما کمک کند.
• فروشگاه‌های معتبر را برای خرید لامپ ال ای دی انتخاب کنید.
• گارانتی و خدمات پس از فروش لامپ LED، نشان از کیفیت و طول عمر بالا این محصول است.
• لامپ را صحیح نصب کنید. طریقه نصب لامپ‌های ال ای دی رو به بالا است. طوری که نور به سقف بتابد و بعد به زمین برسد.
• از لامپ‌های ال ای دی در محیط‌های گرم استفاده نکنید. چنانچه مجبور هستید لامپ LED را در محیط‌هایی با دما بالا نصب کنید؛ بهتر از فن یا هواکش در آن محیط استفاده کنید تا هوا در گردش باشد.
• اطمینان حاصل کنید که محل استفاده از لامپ، دچار مشکل سیم کشی نباشد.
• از روشن و خاموش کردن لامپ ال ای دی به‌صورت پی در پی بپرهیزید.
• لامپ‌های ال ای دی کم مصرف بخرید.
• با نصب استابلایزر پشت کنتوری در ورودی ساختمان، از نوسانات ولتاژ جلوگیری کنید.
• از وارد شدن ضربه فیزیکی به لامپ جلوگیری کنید.
• در فضای بسته و مرطوب لامپ ال ای دی را نصب نکنید.

در پایان

همان‌طور که در ابتدای مقاله هم گفتیم، اولین موردی که در هنگام خرید لامپ ال ای دی باید به آن توجه کنید، کیفیت است. اگر کیفیت لامپ مناسب باشد، عمر مطلوبی هم دارد. اما هر یک از موارد گفته شده می‌تواند عاملی برای خرابی لامپ شما باشد که باید به همه آن‌ها توجه کنید. به نظر شما چه عوامل دیگری باعث خرابی لامپ می‌شوند؟ در قسمت نظرات لطفاً برای ما بنویسید. خوشحال می‌شویم اگر این مطلب برای شما کاربردی است، با دوستانتان به اشتراک بگذارید.

فهرست منابع:

• https://www.angi.com
• https://www.thelightbulb.co.uk
• https://www.thespruce.com